DeFi và Cefi cho người mới bắt đầu

Tài chính phi tập trung ( DeFi ) là một hình thức tài chính dựa trên blockchain không phụ thuộc vào các trung gian tài chính trung ương như môi giới, sàn giao dịch hoặc ngân hàng để cung cấp các công cụ tài chính truyền thống.

Nền tảng DeFi (defi platform) cho phép mọi người cho vay hoặc vay vốn từ người khác, suy đoán về biến động giá của một loạt tài sản bằng cách sử dụng các tài sản phái sinh, giao dịch tiền điện tử, bảo đảm chống lại rủi ro và kiếm lãi từ các tài khoản tiết kiệm.

Tính đến tháng 10 năm 2020, hơn 11 tỷ đô la tiền điện tử đã được gửi vào các giao thức tài chính phi tập trung khác nhau, thể hiện mức tăng trưởng hơn mười lần trong suốt năm 2020. Tính đến tháng 1 năm 2021, khoảng 20,5 tỷ đô la đã được đầu tư vào DeFi và tính đến tháng 4 năm 2021 lúc mình viết bài này cho ae đang rơi vào khoảng 59 tỷ $

Tất cả những con số nêu trên đã thể hiện một điều rằng tiềm năng rất lớn của DeFi, DeFi Platform và DeFi Protocol. (những giao thức và nền tảng thuộc tài chính phi tập trung phục vụ cho nhu cầu của người dùng)

I. Những thành phần cơ bản của Defi?

Nói về DeFi có nghĩa là nói đến những thứ được đề cập dưới đây, thứ có khả năng phục vụ cho hầu hết các dịch vụ tài chính truyền thống:

1.1. Sàn giao dịch phi tập trung (DEX)

Dịch vụ giao dịch trực tuyến dựa trên các hợp đồng thông minh. DEX cho phép người dùng thực hiện trao đổi và giao dịch mã thông báo mà không cần trung gian.

1.2. Nhà tạo thị trường tự động AMM (Swap)

AMM giống như DEX với một điểm khác biệt quan trọng. Nền tảng DEX sử dụng sổ đặt hàng (chứa các lệnh P2P) để định giá, trong khi nền tảng AMM sử dụng một công thức toán học đặc biệt để định giá tài sản và thanh khoản đến từ các nhà cung cấp thanh khoản, những người thường kiếm được mã thông báo như một phần thưởng, thay vì cần mọi người cả hai bên khớp lệnh giao dịch.

1.3. Compound, Lending (Vay và cho vay)

Ngành công nghiệp cho vay tiền điện tử là một giải pháp thay thế chấp hấp dẫn đối với nhiều người. Người cho vay nhận được các khoản thanh toán lãi suất trong khi người đi vay được tiếp cận vốn. Với DeFi, người vay có thể sử dụng tiền của họ làm tài sản thế chấp và vay mà không cần điểm tín dụng.

1.4. Staking

Staking là một loại hoạt động trong đó bạn được thưởng bằng cách khóa tài sản của mình trong mạng dựa trên PoS, để đổi lấy việc cung cấp bảo mật và xác nhận các giao dịch của mạng blockchain. Một số blockchain, như Bitcoin, dựa trên bằng chứng công việc (PoW) và một số khác dựa trên bằng chứng cổ phần (PoS).

1.5. Non-Fungible Token (NFT)

NFTs là một hiện tượng mới trong không gian tiền điện tử có nhiều mục đích sử dụng như nhận dạng, nghệ thuật (quyền sở hữu kỹ thuật số), chơi game, sưu tầm, thể thao, truyền thông & giải trí, bất động sản, v.v.

1.6. Gambling và Casino game

Trò chơi tài chính và xổ số là một dịch vụ hấp dẫn khác là một phần của không gian DeFi. Trong loại hình xổ số này, những người tham gia xổ số sẽ nhận lại tiền của họ và một người tham gia may mắn giành được tất cả lợi nhuận đã tích lũy trong nồi chung và tất cả các quy trình này được thực hiện mà không cần trung gian, chỉ sử dụng các hợp đồng thông minh trong không gian DeFi.

II. Ưu và Nhược Điểm của Defi và Defi Platform thời điểm hiện tại ?

2.1. Ưu Điểm

2.1a. Giải quyết lỗi của con người và sự quản lý yếu kém trong tài chính truyền thống

Chúng ta đã đề cập rằng các cuộc khủng hoảng tài chính xảy ra do sự quản lý yếu kém của các ngân hàng trung ương (CB) và bên trung gian thứ ba (TPI). Nhưng nhờ các hợp đồng thông minh được áp dụng trong DeFi, lỗi của con người hàng ngày được loại bỏ khỏi quy trình thực hiện. Trừ khi bản thân các hợp đồng được viết kém.

2.1b. Truy cập nhanh chóng và lâu dài

Trước khi có DeFi, nếu bạn cần vay vốn, bạn sẽ phải đến ngân hàng và rất nhiều thời gian sẽ bị lãng phí.

Với DeFi, bạn có thể nhận được khoản vay chỉ với một cú nhấp chuột, ngay cả khi nửa đêm. Bạn có thể truy cập thị trường từ bất cứ đâu và bất cứ lúc nào miễn là bạn có kết nối internet.

2.1c. Hệ thống Khỏe mạnh hơn

COVID-19 đã chỉ ra rằng các hệ thống tài chính truyền thống (CeFi) rất dễ bị ảnh hưởng bởi các cú sốc toàn cầu. Điều này là do các hệ thống tài chính tập trung dựa trên sự tiếp xúc trực tiếp giữa các cá nhân.

Theo nhà kinh tế học Nariman Behravesh, COVID-19 đã gây ra một cú sốc kinh tế tồi tệ hơn gấp ba lần so với cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008.

Mức độ tiếp xúc vật lý cần thiết để hỗ trợ các hệ thống tài chính phi tập trung (DeFi) có thể giảm xuống 0 và thực tế là giá tiền điện tử và các công ty đã tăng dần lên trong khi dịch bệnh vẫn chưa được kiểm soát hoàn toàn.

2.1d. Hoạt động diễn ra 24/7 hoàn toàn tự động

Trong hệ thống tài chính truyền thống, bạn phải xin phép một bên trung gian để thực hiện hầu hết mọi hoạt động tài chính.

Để rút một xu từ tài khoản của bạn, bạn phải đợi sự chấp thuận của ngân hàng, trong khi người dùng DeFi có thể tương tác với các dịch vụ tài chính mà không cần đợi cấp phép

Tuy nhiên Defi có thực sự “An Toàn tuyệt đối 100% hay không” ???

Không nghi ngờ gì nữa, câu trả lời là “Không hoàn toàn”. Giống như một quả táo có thể chứa sâu, các sản phẩm DeFi có những vấn đề và rủi ro riêng.

2.2. Nhược điểm của Defi

Nhiều vấn đề và rủi ro mà một dự án DeFi phải đối mặt có liên quan đến công nghệ mà chúng được xây dựng. Chính các blockchains. Vì hơn 90% các dự án DeFi dựa trên chuỗi khối Ethereum, chúng ta có thể coi những thách thức đối với Ethereum là thách thức của DeFi:

2.2a. Tính không ổn định

Nếu blockchain lưu trữ một dự án DeFi không ổn định, thì dự án sẽ thừa hưởng một cách tự nhiên sự không ổn định này từ blockchain chủ. Chuỗi khối Ethereum vẫn đang trải qua nhiều thay đổi, ví dụ như những sai lầm mắc phải khi chuyển từ hệ thống PoW sang ETH 2.0 mới của hệ thống PoS ETH có thể gây ra những rủi ro mới cho các dự án DeFi.

2.2b. Khả năng mở rộng

Một vấn đề lớn khác với các dự án DeFi là “khả năng mở rộng của blockchain chủ”.

Hai vấn đề chính nảy sinh từ vấn đề khả năng mở rộng:

  • Giao dịch mất nhiều thời gian để được xác nhận
  • Giao dịch cực kỳ đắt đỏ vào thời điểm tắc nghẽn

Ethereum ở mức hết công suất, có thể xử lý khoảng 13 giao dịch mỗi giây, trong khi các nền tảng tài chính tập trung có thể xử lý hàng nghìn hàng nghìn giao dịch.

2.2c. Rủi ro từ hợp đồng thông minh

Tất cả các hoạt động của những ứng dụng Defi đều sử dụng hợp đồng thông minh để vận hành. Lỗ hổng liên quan đến hợp đồng thông minh là một nguồn vấn đề chính của nhiều dự án DeFi. Nếu có một sai sót nhỏ nhất trong mã của hợp đồng thông minh, nó có thể dẫn đến mất tiền của nhà đầu tư.

2.2d. Tính thanh khoản thấp

Thanh khoản có thể được coi là một trong những yếu tố quan trọng nhất đối với các dự án dựa trên mã thông báo DeFi và các giao thức blockchain. Tổng giá trị bị khóa trong DeFi là hơn 12,5 tỷ đô la vào tháng 10 năm 2020. Đây là một sự sụt giảm trong đại dương khi so sánh với các hệ thống tài chính truyền thống.

2.2e. Thế chấp quá mức

Như chúng tôi đã nói trước đây, kinh doanh cho vay tiền điện tử là một dịch vụ hấp dẫn ở DeFi. Nhưng hoạt động kinh doanh này gặp phải tình trạng thế chấp quá mức và nó xảy ra khi giá trị của tài sản đặt cọc (của người đi vay) quá cao khi so sánh với chính số tiền vay. Các dự án DeFi có tính thế chấp cao để chống lại việc loại bỏ các trở ngại như xếp hạng tín dụng.

6. Khả năng tương tác thấp

Có nhiều loại blockchain khác nhau như Bitcoin, Ethereum, Binance Smart Chain, mỗi loại có hệ sinh thái và cộng đồng DeFi riêng. Nhưng phần lớn đều rất phức tạp cho người dùng. Khả năng tương tác cho phép các nền tảng DeFi, công cụ, DApp và hợp đồng thông minh trên các blockchain khác nhau tương tác với nhau. Cho đến khi điều này trở nên đơn giản hơn thì nhiều dự án đến giờ vẫn như một mớ bòng bong.

7. Thiếu đi sự kiểm soát và đảm bảo an toàn cho tài sản của nhà đầu tư.

Hiểm bảo vệ các nhà đầu tư trong trường hợp bị hack hoặc các hoạt động gian lận khác. Bảo hiểm đóng một vai trò rất quan trọng trong tài chính tập trung trong khi nó hiếm hơn nhiều ở DeFi.

8. Tập trung hoá

Tạo một nền tài chính phi tập trung là mục đích chính của việc tạo ra bitcoin và blockchain, nhưng đôi khi tài chính phi tập trung không được phân cấp như mong muốn. Phi tập trung không hoàn toàn làm giảm đáng kể khả năng lừa đảo.

“Sushiswap” là một dự án DeFi. Người sáng lập ẩn danh của Sushiswap đã âm thầm chuyển đổi tất cả các mã thông báo Sushi của mình sang ETH vào ngày 5 tháng 9 năm 2020.

Giá của mã thông báo SUSHI đã tăng giá trị lên 10 đô la sau khi tách khỏi giao thức Uniswap và giảm xuống còn 0,6 đô la sau khi người sáng lập chuyển đổi mã thông báo của mình. Đây là một ví dụ về cách một điểm lỗi có thể xảy ra ngay cả trong DeFi.

9. Trách nhiệm đẩy về phía người dùng.

Giả sử rằng DeFi không có rủi ro và vấn đề, nó vẫn không chịu trách nhiệm về những sai lầm của bạn. DeFi chuyển trách nhiệm từ người trung gian sang người dùng. Nếu bạn mất tiền do nhầm lẫn thì không ai sẽ chịu trách nhiệm, do đó, việc tạo ra một số công cụ để ngăn chặn lỗi của con người và sai lầm là rất cần thiết trong không gian DeFi. Với sự tự do đi kèm với rất nhiều trách nhiệm, và nhiều người dùng không quen với việc phải chăm sóc bản thân theo cách này; điều này có thể dẫn đến việc họ mất tiền hoặc bị lừa đảo.

Nói một cách công bằng thì DeFi hiện tại vẫn là một khái niệm mới và đang thử nghiệm bên cạnh đó nó có một số vấn đề đặc biệt là về bảo mật. Các nhà phát triển và người dùng yêu thích tài chính phi tập trung hy vọng rằng những vấn đề này cuối cùng sẽ được giải quyết. Trước khi điều đó diễn ra, ae hãy dành thêm một chút thời gian hiểu rõ hơn về “Tài chính tập trung” từ đó có cái nhìn tổng quát hơn về tương lai sắp tới.

III. Cefi – Tài chính tập trung và những gì bạn nên biết

Các dịch vụ tài chính truyền thống như thanh toán, cho vay và đi vay chỉ có sẵn thông qua các viện tài chính và ngân hàng đã được thành lập. Nhưng nó đã chuyển đổi với sự ra đời của công nghệ blockchain.

3.1. Tài chính tập trung – Cefi là gì ?

Trước khi Defi (tài chính phi tập trung) đã được giới thiệu, thì tài chính tập trung (Cefi) chính là tông chuẩn cho crypto khi giao dịch. Nó xử lý một thành trì trong ngành công nghiệp tiền điện tử. 

Trong lĩnh vực tài chính tập trung (CeFi), tất cả các lệnh giao dịch tiền điện tử đều được xử lý thông qua một sàn giao dịch trung tâm. Các quỹ được quản lý bằng cách điều hành cụ thể của sàn giao dịch trung tâm. Điều đó có nghĩa là bạn không sở hữu khóa riêng tư cung cấp cho bạn quyền truy cập vào ví của mình.

 Hơn nữa, sàn giao dịch xác định những đồng tiền nào họ niêm yết để giao dịch hoặc bạn cần phải trả bao nhiêu phí để giao dịch với sàn giao dịch của họ.

Tóm lại, với Tài chính tập trung (CeFi), bạn không sở hữu tiền điện tử của mình khi mua bán qua sàn giao dịch tập trung. Hơn nữa, bạn phải tuân theo các quy tắc mà một sàn giao dịch tập trung áp đặt cho bạn. Ngoài ra, bạn phải tuân theo các quy tắc do sàn giao dịch tập trung đặt ra.

3.2. Lợi thế của tài chính tập trung

# 1. Dễ dàng tham gia giao dịch hơn cho người dùng

Trong tài chính tập trung, người dùng chuyển các khoản nắm giữ tiền điện tử của họ sang các sàn giao dịch. Các sàn giao dịch này chịu rủi ro giữ an toàn cho các khoản nắm giữ và có trách nhiệm đưa chúng vào sử dụng tốt.

Trong bối cảnh này, người ta cần lưu ý đến thực tế là các sàn giao dịch này không được xây dựng trong một ngày. Họ đã đạt được danh tiếng của mình bằng cách xử lý thành công tiền của khách hàng của họ trong nhiều năm. Vì công nghệ blockchain là một lĩnh vực sử dụng nhiều công nghệ và đang phát triển nhanh chóng, nhiều nhà đầu tư thường cảm thấy khó khăn để giao dịch đúng cách. Sở giao dịch chia sẻ trách nhiệm này.

Các sàn giao dịch có uy tín sử dụng nhóm dịch vụ khách hàng 24/7 để hỗ trợ khách hàng và hướng dẫn họ vượt qua những thách thức này. Việc áp dụng vẫn còn phức tạp do những chuyển đổi gần đây trong DeFi thông qua canh tác năng suất. Nhiều trường hợp sử dụng DeFi phức tạp đã được tạo ra mà khó có thể giải thích cho những người mới bắt đầu sử dụng tiền điện tử.

Do đó, các sàn giao dịch này chia sẻ trách nhiệm giáo dục khách hàng của họ. Điều này cũng cho phép họ từ từ áp dụng các trường hợp sử dụng nâng cao hơn, chẳng hạn như canh tác năng suất, để cung cấp cho cơ sở khách hàng của họ. Chỉ cần nhìn vào trung tâm kiến ​​thức tuyệt vời mà Binance đã tạo ra.

# 2. Khả năng linh hoạt hơn trong các giao dịch chuyển đổi tiền tệ.

Chuyển đổi fiat sang tiền điện tử yêu cầu một sàn giao dịch tập trung. Điều này giúp khách hàng giới thiệu dễ dàng hơn cho việc trao đổi và thuận tiện cho khách hàng. Hầu hết các khách hàng mới đến với tiền tệ fiat không thể chuyển đổi chúng sang tiền điện tử trong DeFi. Tương tự, việc rút tiền bằng fiat yêu cầu chuyển đổi từ tiền điện tử. Sự hiện diện của một sàn giao dịch tập trung luôn có lợi về mặt đó.

# 3. Đa dạng lựa chọn trong giao dịch

Hệ thống tài chính phi tập trung (Defi) yêu cầu mã thông báo của họ phải tuân theo tiêu chuẩn Ethereum hoặc tiêu chuẩn của nền tảng mà họ đang hoạt động. Ví dụ: một sàn giao dịch phi tập trung dựa trên Ethereum (DEX) chỉ hỗ trợ giao dịch các mã thông báo dựa trên ERC20 thông qua các hợp đồng thông minh của nó.

Mặt khác, các hệ thống tài chính tập trung (Cefi) không bị hạn chế như vậy. CeFi hỗ trợ một loạt các đồng tiền phổ biến thường được phát hành trong các chuỗi khối độc lập. Là các sàn giao dịch tập trung đáng tin cậy, các dịch vụ của CeFi có thể nhận tiền từ các blockchain độc lập này. Trong khi các dịch vụ DeFi gặp phải sự phức tạp và độ trễ khi thực hiện hoán đổi trên nhiều chuỗi khối.

Sự đa dạng này được cung cấp bởi các dịch vụ CeFi đi một chặng đường dài để phân biệt hai dịch vụ. Hầu hết các đồng tiền có khối lượng lớn và vốn hóa thị trường cao được giao dịch trên các blockchain độc lập. Các chuỗi độc lập này vẫn nằm ngoài tầm với của tài chính phi tập trung.

3.3. Rủi ro của tài chính tập trung (cefi) là gì ?

Với tài chính phi tập trung, khách hàng chuyển giao quyền lưu ký tài sản của họ cho các sàn giao dịch. Họ cũng cung cấp thông tin chi tiết riêng tư của họ cho các sàn giao dịch này. Trong trường hợp sàn giao dịch bị tấn công hoặc bị tấn công mạng, có khả năng mất tiền thực sự. Ngay cả khi tiền của bạn được an toàn, bạn vẫn có nguy cơ bị xâm phạm quyền riêng tư.

Cần lưu ý rằng việc chuyển nhượng minh bạch các khoản nắm giữ và các rủi ro liên quan là những gì làm cho tài chính tập trung trở thành một hệ thống đáng tin cậy. Về nguy cơ bị hack và tấn công, hầu như tất cả các sàn giao dịch đều triển khai các công ty phân tích blockchain hoặc pháp y blockchain. 

Các công ty này giám sát các giao dịch, địa chỉ và dòng tiền liên tục. Họ báo cáo bất kỳ hoạt động gian lận tiềm ẩn nào thông qua cảnh báo trong thời gian thực. Điều này làm cho tài chính tập trung trở nên đáng tin cậy và chủ yếu bảo vệ khách hàng khỏi các rủi ro xâm nhập mạng.

3.4. Kết luận

CeFi hứa hẹn sự an toàn của các quỹ và thương mại công bằng trên các quỹ đó. Các nhà đầu tư với tiền tệ thông thường cũng có thể tham gia vào giao dịch tiền điện tử. Hơn nữa, sàn giao dịch CeFi cung cấp cho họ các dịch vụ hỗ trợ khách hàng mà dịch vụ DeFi không cung cấp.

CeFi, giống như DeFi, có ưu và nhược điểm của nó. Nếu người dùng thích sự minh bạch và riêng tư, DeFi là mô hình phù hợp để lựa chọn. Mặt khác, nếu ưu tiên của họ là sự tin tưởng, chia sẻ rủi ro, tính linh hoạt và các lựa chọn đầu tư gia tăng, bạn nên chọn CeFi.

Comments (No)

Leave a Reply